Aanvoer organische stof op zandgrond verbetert bedrijfsresultaat
Volledig onderzoeksrapportAanvoer organische stof op zandgrond verbetert bedrijfsresultaat
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: Wageningen University & Research
Locatie: Proefboerderij 't Valthermond (Vredepeel)
Periode: van 2011 tot 2020
Gefinancierd door: PPS Beter Bodembeheer
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: Zandgrond
Betrouwbaarheidsscore:
Een aanvoer van voldoende organische stof zorgde op zandgrond (Vredepeel) voor hogere en stabielere opbrengsten. Dit is waargenomen bij aanvoer van zowel dierlijke mest als compost. Ook niet-kerende grondbewerking (NKG) kan zorgen voor een verbeterd bedrijfsresultaat, mits sprake is van voldoende aanvoer van organische stof.
Conclusies
- Voldoende aanvoer van organische stof via dierlijke mest kan zorgen voor verbeterde opbrengststabiliteit en behoud van opbrengsten op zandgrond.
- NKG is een economisch haalbare maatregel bij een effectieve aanvoer van organische stof van 2 ton per hectare per jaar.
- Aanvoer van extra compost is een economisch haalbare maatregel, met name bij een bedrijfssysteem met een lage organische stofaanvoer (1 ton effectieve organische stof per hectare per jaar).
Samenvatting
Op proefboerderij Vredepeel zijn de effecten van organische stof en grondbewerking onderzocht op de opbrengst. Het bouwplan bestond uit aardappel, erwt, prei, zomergerst, suikerbiet, B-peen en snijmaïs.
Aanvoer organische stof met dierlijke mest
Het effect van organische stof aanvoeren is onderzocht in twee objecten:
- Een lage aanvoer van organische stof (1 ton effectieve organische stof (EOS) per hectare per jaar) met alleen gewasresten.
- Een ‘standaard’ organischestofaanvoer (2 ton EOS) met ook dierlijke mest.
Een lage organischestofaanvoer geeft een groot negatief opbrengstverschil ten opzichte van een standaard aanvoer (€-823 per hectare) door lagere opbrengsten in alle gewassen. De opbrengstvariatie is hoger bij een lage organischestofaanvoer. Daarnaast geeft een lage aanvoer hogere kosten door een hogere kunstmestgift. Voldoende organischestofaanvoer via mest is belangrijk voor een verbeterde opbrengststabiliteit en behoud van opbrengsten.
Niet-Kerende Grondbewerking (NKG)
NKG geeft een iets hogere opbrengst ten opzichte van ploegen, wat vooral bij aardappel en peen naar voren kwam. Prei reageerde negatief op NKG. Op bedrijfsniveau heeft de maatregel een positief effect van €130 per hectare (€67 meeropbrengst, €63 vermeden kosten). Bij lage organischestofaanvoer gaf NKG echter een negatiever bedrijfseconomisch effect dan ploegen.
Toepassing compost
Verhoogde opbrengsten wogen op tegen de kosten bij zowel standaard als lage organischestofaanvoer. Een verschil van €255 per hectare werd gezien bij standaard organischestofaanvoer, en een verschil van €694 per ha bij een lage aanvoer. Aanvoeren van compost leidde tot een iets beter bedrijfsresultaat; vooral bij een bedrijfssysteem met lage OS-aanvoer.
Of als je het omdraait; weinig organische stof (dierlijke mest en/of compost) aanvoeren kost opbrengst.
Aanvullende informatie
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Gezondheid bodem
Aanvoer van organische stof draagt bij aan een verbeterde bodemgezondheid.
Gebruik kunstmest
Bij gebruik van meer compost is minder kunstmest nodig.
Kosten
Afhankelijk van de bodemmaatregelen stijgen of dalen de kosten.
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is meerjarig uitgevoerd en in herhalingen. Het onderzoek is statistisch onderbouwd. Het onderzoek is zeer betrouwbaar.
