Bonenvlieg: een plaag met uitdagingen
Volledig onderzoeksrapportBonenvlieg: een plaag met uitdagingen
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: Vertify
Locatie: Oost-Brabant
Periode: van 2022 tot 2024
Gefinancierd door: BO Akkerbouw, Stichting TOG, LTO, ministerie LVVN
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: Zand
Betrouwbaarheidsscore:
Vanuit praktijkprogramma Weerbaarheid in de Praktijk is van 2022-2024 onderzoek gedaan naar beheersing van bonenvlieg in de teelt van verschillende typen bonen. Hiervoor zijn in verschillende gewassen veldproeven uitgevoerd met zaad-, grond- en gewasbehandelingen. Jaaromstandigheden hebben grote invloed op de werking van de verschillende strategieën.
Conclusies
- De druk van bonenvlieg verschilt behoorlijk van jaar tot jaar en was lager in 2024.
- Zaaizaadbehandelingen hadden in 2022 en 2023 allen een werking op bonenvlieg.
- Grond- en gewasbehandelingen hadden in 2022 en 2023 een werking op bonenvlieg.
- In 2024 toonde enkel grondbehandeling met Bio1 in sperziebonen een werking op bonenvlieg.
- Behandelingen zijn erop gericht om de kiemplanten door de kritieke periode te helpen.
Samenvatting
Na het verdwijnen van zaadbehandelingsmiddel chloorpyrifos in 2020 is het risico op schade door bonenvlieg in de teelt van bonen toegenomen. Er is gedurende drie jaar onderzoek uitgevoerd naar de werking van zaadbehandelingen, grondbehandelingen en gewasbespuitingen.
Na het verdwijnen van zaadbehandelingsmiddel chloorpyrifos in 2020 is het risico op schade door bonenvlieg in de teelt van bonen toegenomen. Er is gedurende drie jaar onderzoek uitgevoerd naar de werking van zaadbehandelingen, grondbehandelingen en gewasbespuitingen.
In 2022 is gekeken naar sperziebonen en zomerveldbonen, waarbij drie gewasbehandelingsproeven en twee zaadbehandelingsproeven zijn uitgevoerd. Gezien werd dat alle gewasbehandelingen de schade door bonenvlieg significant verminderden, zowel bij de twee proeven met hoge druk als bij de proef met lage druk. Ook de vijf geteste zaaizaadbehandelingen waren allemaal effectief.
Verder onderzoek in 2023
Voortbouwend op de ervaringen is in 2023 verder onderzoek gedaan met 2 zaadbehandelingsproeven en twee proeven met een combinatie van grond- en gewasbehandelingen. Bij sperziebonen werden beperkt significante verschillen met onbehandeld waargenomen, waarbij drie zaadbehandelings-objecten een lagere wegval hadden dan onbehandeld. Bij bruine bonen hadden alle objecten een lagere wegval dan onbehandeld waarbij zaadbehandeling COR2022 een lagere wegval had dan de rest van de zaadbehandelingen.
Onderzoek in 2024
In 2024 werd opnieuw onderzoek uitgevoerd. Er werden drie proeven in bruine bonen uitgevoerd waarbij er geen verschillen waren in het percentage aangetaste planten. Dit was ook veel lager dan bij de proeven in eerdere jaren. In sperziebonen was de druk iets hoger, maar lager dan in eerdere jaren. Zaadbehandelingen toonden geen significant lager percentage wegval ten opzichte van onbehandeld. Wanneer hier gewasbehandelingen aan toe werden gevoegd werd ook geen werking gezien. Bij de grondbehandelingen toonde het object met BIO1 significant minder aangetaste planten dan onbehandeld.
Aanvullende informatie
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Gebruik chemische middelen
Er zijn biologische middelen getoetst, waarbij werking op bonenvlieg gezien werd.
Kosten
Financiële onderbouwing op het netto-effect is niet uitgevoerd binnen het onderzoek, maar de behandelingen hebben zowel effect op kosten als op opbrengst.
Gewasopbrengst
Een goede bestrijding van bonenvlieg levert minder schade en meer opbrengst op.
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is meerjarig uitgevoerd met herhalingen. Het onderzoek is statistisch onderbouwd. Het onderzoek is zeer betrouwbaar.
