Residuonderzoek naar imazalil in de verwerkingslijn van de pootgoedteler
Volledig onderzoeksrapportResiduonderzoek naar imazalil in de verwerkingslijn van de pootgoedteler
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: Wageningen University & Research, SPNA
Locatie: Diverse locaties
Periode: 2025
Gefinancierd door: NAO, VAVI en BO Akkerbouw
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: N.V.T
Betrouwbaarheidsscore:
Bovenmaatse pootaardappelen worden soms afgezet als veevoer of als consumptieaardappelen. In sommige gevallen blijken deze partijen, hoewel ze niet met imazalil waren behandeld, toch licht verontreinigd te zijn. Wageningen Research Open Teelten (WUR) en SPNA onderzochten de oorzaak van verontreiniging en het effect van tijd en schoonmaken op de verontreiniging.
Conclusies
- Het onder hoge druk met water reinigen is de meest effectieve schoonmaakmethode (>90% vermindering). Vooraf aanvullend behandelen met reinigingsmiddelen verhoogde de effectiviteit niet.
- De toepassingsapparatuur van imazalil (Mafex-, of Pieper-Does) is het belangrijkste contaminatiepunt in de verwerkingslijn.
- De belangrijkste bepalende factoren van de hoeveelheid imazalil in de verwerkingslijn zijn:
- de afstand tussen de toedieningsapparatuur en het bemonsteringspunt. Hoe verder af van de toedieningsapparatuur, hoe lager de concentratie;
- het aantal dagen tussen de laatste toediening en de bemonstering. Hoe meer tijd tussen de laatste toediening en de bemonstering, hoe lager de concentratie;
- het type materiaal waarmee de aardappelen in aanraking komen in de verwerkingslijnen heeft geen invloed op de mate van contaminatie.
- Pootgoed dat is behandeld met de toegelaten dosering bevat gemiddeld 4,5 mg imazalil per kg aardappel.
- Onbehandelde knollen die 10 minuten contact hebben met gecontamineerd materiaal (rubber, hout, metaal, perspex) bevatten gemiddeld 0,22 mg imazalil per kg aardappel.
Samenvatting
Dit onderzoek richtte zich op het effect van contactpunten in de verwerkingslijn op de imazalil-contaminatie van onbehandelde knollen.
Monitoring van imazalil-residu in verwerkingslijnen van telers
Bij vijf pootgoedtelers zijn contactpunten in de verwerkingslijn bemonsterd. Een erkend laboratorium heeft de monsters vervolgens op de aanwezigheid van imazalil geanalyseerd. Tussen de telers verschilden de opzet van de verwerkingslijn en de materialen daarin (rubber, hout, metaal, perspex).
Mate van overdracht en opties voor het reinigen
In een proefopstelling is bepaald in hoeverre de contaminatie van onbehandelde knollen afhankelijk is van het type materiaal (rubber, hout, metaal, perspex). Onderzocht is verder het effect van schoonmaken.
Resultaten monitoring imazalilresidue
De toedieningsapparatuur voor de behandeling van knollen (Mafex-, Pieper-Does) waren de sterkst contaminerende contactpunten. De transportbanden direct daarachter in de verwerkingslijn, droegen in minder mate bij aan de contaminatie. In de installaties werden hoeveelheden imazalil aangetroffen van 0,31 microgram per vierkante centimeter (µg/cm2) tot 29,31 µg/cm2.
De afstand tussen het monsterpunt en het toedieningspunt en het aantal dagen tussen de laatste toediening en de bemonstering, zijn de belangrijkste factoren voor de aangetroffen hoeveelheid imazalil.
Resultaten overdracht en reiniging
Uit de proeven met diverse materialen bleek dat er weinig verschil is in de mate van overdracht van de contaminatie met imazalil. Op onbehandelde knollen die gedurende 10 minuten in contact waren geweest met de gecontamineerde materialen werd gemiddeld 0,22 mg/kg imazalil aangetroffen.
Van de diverse reinigingsopties (hoge druk water, stoomreiniging, toepassing van reinigingsmiddelen) bleek onder hoge druk afspuiten het meest effectief (>90% afname van de contaminatie). Het combineren van hoge druk met voorbehandeling met reinigingsmiddelen verhoogde de effectiviteit niet. Blootstelling van kisten aan zonlicht leidde tot een afname.
Aanbeveling voor praktijk
Laat bovenmaatse poters niet meer via de toedieningsapparatuur lopen, daarmee voorkom je de grootste kans op contaminatie met imazalil. Als dit niet mogelijk is, dan is het advies om de installatie inclusief transportbanden goed reinigen onder hoge druk alvorens er onbehandelde knollen mee te transporteren.
Aanvullende informatie
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Voedselveiligheid
Vermijden van verontreiniging met imazalil.
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is eenjarig uitgevoerd met herhalingen. De resultaten bevatten geen statistische onderbouwing. Het is daarmee matig betrouwbaar.
