Mengteelt Mais-Sorghum: Verdubbeling natuurlijke plaagbestrijders
Volledig onderzoeksrapportMengteelt Mais-Sorghum: Verdubbeling natuurlijke plaagbestrijders
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: Universität Braunschweig Duitsland, WUR
Locatie: Lelystad, Nederland
Periode: van 2019 tot 2020
Gefinancierd door: Horizon 2020 Framework Programma, Grant/Award
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: Kleigrond
Diercategorie: N.v.t.
Betrouwbaarheidsscore:
In 2019 en 2020 zijn vijf maisteeltsystemen onderzocht op biodiversiteit, met name op de aanwezigheid en activiteit van natuurlijke plaagbestrijders. Loopkevers vormden de belangrijkste groep natuurlijke plaagbestrijders in deze proef. De hoogste aantallen en hoogste activiteit waren in de laag-inputsystemen (maïs-sorghum en maïs-bloemenstroken) in vergelijking met de gangbare maïsmonocultuur.
Conclusies
- Door meer gewasdiversiteit (mengteelt) was er meer variatie in leefplekken binnen het perceel, wat ten goede kwam aan natuurlijke plaagbestrijders.
- Andere bevorderende maatregelen waren: Minder intensief onkruidbeheer, geen chemische herbiciden, niet ploegen en het telen van groenbemesters.
- Gebruik van dierlijke mest en groenbemesters in plaats van kunstmest vergrootte de beschikbaarheid van organische stof in de bodem, wat de activiteit van natuurlijke plaagbestrijders bevorderde.
- Door behoud van structuur van de bovengrond door de ondergrondbewerking (woeltechniek) in de laag-input mengteelten (in plaats van ploegen) werd het microklimaat verbeterd voor de natuurlijke plaagbestrijders.
- Maaien van de bloemenranden verlaagde de aantallen en activiteit van de natuurlijke plaagbestrijders.
- Een groot oppervlak kale grond in het conventionele maïsteeltsysteem creëerde een minder gunstig leefgebied voor natuurlijke plaagbestrijders.
Samenvatting
Intensivering van de conventionele landbouw is een belangrijke oorzaak van negatieve milieueffecten, verlies van biodiversiteit en een verminderde levering van ecosysteemdiensten in agro-ecosystemen. Maïs biedt, door zijn groeiomstandigheden en teeltbeheer, een slecht leefgebied voor nuttige geleedpotigen/plaagbestrijders (zoals insecten en spinachtigen). Er zijn verschillende strategieën beschikbaar om maïsteeltsystemen duurzamer te maken en de biodiversiteit op veldniveau te bevorderen.
Doel
De effecten onderzoeken van verschillende maïsteeltsystemen op de mate van biologische bestrijding van meerder soorten plaaginsecten door geleedpotigen.
Proefopzet
- Vijf maïsteeltsystemen; continue maismonocultuur, mais-groenbemester en drie mengteeltsystemen (maïs-slaboon, maïs-sorghum en maïs-bloemenstroken).
- Totaal twee hectare, verdeeld in drie blokken, elk blok had zes stroken met tien veldjes van 4,5 bij 12 meter.
- Alle behandelingen waren in 2019 en 2020 op dezelfde veldjes.
- De bloemenstrook bestond uit boekweit, phacelia en alfalfa.
- In alle drie de mengteelten en in mais-groenbemesterteelt is in de winter een mix van rogge en wintererwt geteeld.
- Bij continue maismonocultuur is de grond conventioneel bewerkt, is uitsluitend minerale meststof toegepast en zijn de onkruiden chemisch bestreden.
- In de mengteelten (maïs-sorghum, maïs-bloemenstroken en maïs-slaboon) en mais-groenbemester zijn geen chemische middelen gebruikt. De grond is bewerkt met woeltechniek, dierlijke organische mest is toegepast en onkruiden zijn mechanisch of handmatig bestreden.
- Verschillende maïsvariëteiten zijn geteeld en daardoor verschilden het tijdstip van veel veldbeheerpraktijken tussen de behandelingen.
Resultaat
Dit onderzoek wijst naar de richting dat laag-input gemengde intercropping-maïssystemen het potentieel hebben om ecosysteemdiensten zoals biologische plaagbestrijding te ondersteunen, vergeleken met een conventioneel mais-monocultuur. Om significant de effecten van afzonderlijke beheerpraktijken te kunnen meten, zouden specifieke onderzoeken uitgevoerd moeten worden die losstaan van andere factoren.
Toekomstig onderzoek
Zou zich moeten richten op meer duurzame maïssystemen die biodiversiteit en de levering van ecosysteemdiensten ondersteunen (zoals biologische plaagbestrijding), terwijl tegelijkertijd hoge productieniveaus behouden blijven.
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Gezondheid bodem
De bodemgezondheid nam toe door de teelt van meerdere soorten gewassen en minder braak.
Gebruik chemische middelen
In de mengteelten (maïs-sorghum, maïs-bloemenstroken en maïs-slaboon) en mais-groenbemester werden geen chemische middelen gebruikt.
Biodiversiteit
De biodiversiteit in natuurlijke plaagbestrijders was het hoogst in de mengteelten maïs-sorghum en maïs-bloemenstroken in vergelijking met mais-monocultuur.
Aanvullende informatie
- Management practices influence biocontrol potential of generalist predators in maize cropping systems: https://edepot.wur.nl/644360
- Extra info: Bevordering van nuttige organismen voor plaagbestrijding en bestuiving in open teelten: https://vb.nweurope.eu/media/19784/rapport-nuttige-organismen_def2.pdf
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is meerjarig uitgevoerd met herhalingen. Het onderzoek is statistisch onderbouwd. Het onderzoek is zeer betrouwbaar.
