Geleidelijke scheiding vermindert stress bij koe en kalf
Volledig onderzoeksrapportGeleidelijke scheiding vermindert stress bij koe en kalf
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: WUR
Locatie: KTC Zegveld
Periode: van 2019 tot 2020
Gefinancierd door: ZuivelNL en het Ministerie van LVVN
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: n.v.t.
Diercategorie: Melkvee
Betrouwbaarheidsscore:
Op steeds meer melkveebedrijven blijven koe en kalf langer samen. Het moment van scheiden blijft echter een belangrijk welzijnsrisico. Dit onderzoek vergelijkt verschillende manieren van geleidelijke scheiding en beoordeelt hun effect op stress, groei, gezondheid en melkproductie.
Conclusies
- Gedeeltelijk koe-kalf-contact verlaagt stress bij het moment van scheiden
- Neusflappen (voorkomt zogen kalf) verhogen stress en verlagen tijdelijke groei van kalveren
- Hekwerkscheiding is minder belastend dan neusflappen bij volledig contact
- Melkproductieverlies bij volledig contact is tijdelijk
- Gezondheid en weerstand verschillen niet aantoonbaar tussen systemen
Samenvatting
Langdurig koe-kalfcontact krijgt steeds meer aandacht vanuit dierenwelzijn en maatschappelijke acceptatie. Het scheiden van koe en kalf blijft daarbij een kritisch moment. Dit onderzoek brengt in kaart welke geleidelijke scheidingsstrategieën het minst belastend zijn voor dier en bedrijf.
Op een praktijklocatie zijn vijf opfoksystemen vergeleken, variërend van geen contact tot volledig contact met zogen. Binnen deze systemen is gekeken naar verschillende momenten en vormen van scheiding, zoals fysieke scheiding via een hek of het gebruik van neusflappen. Metingen richtten zich op gedrag, stressindicatoren, groei, gezondheid en melkproductie.
Wat valt op?
Kalveren met gedeeltelijk contact zonder zogen reageerden het meest stabiel op het scheidingsmoment. Bij volledig contact bleek de manier van scheiden doorslaggevend. Neusflappen leidden tot meer onrust en een tijdelijke groeivertraging, terwijl hekwerkscheiding minder negatieve effecten liet zien.
De melkproductie van koeien met volledig contact lag lager zolang het kalf zoogt. Na het spenen trok dit verschil grotendeels weg. Er zijn geen duidelijke verschillen gevonden in ziekteverschijnselen of immuunrespons.
Wat betekent dit voor de praktijk?
Wie kiest voor koe-kalf-contact kan stress bij het scheiden beperken door gedeeltelijk contact toe te passen of, bij volledig contact, te kiezen voor fysieke scheiding in plaats van neusflappen. Managementkeuzes zijn bepalend.
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Kosten
Hogere arbeidskosten i.v.m. extra management rond scheiden en huisvesting.
Dierenwelzijn
Minder stressreacties bij gedeeltelijk contact en hekwerkscheiding.
Aanvullende informatie
- Comparing gradual debonding strategies after prolonged cow-calf contact: Stress responses, performance, and health of dairy cow and calf: https://edepot.wur.nl/574149
- Deze factsheet betreft een onderdeel van een PhD van Margret Lisanne Wenker: Welfare implications of prolonged cow-calf contact in dairy farming: https://edepot.wur.nl/564225
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is meerjarig uitgevoerd zonder herhalingen. De resultaten bevatten een statistische onderbouwing. Het is daarmee betrouwbaar.
