Kalf-bij-de-koe: minder stress, betere opname
Volledig onderzoeksrapportKalf-bij-de-koe: minder stress, betere opname
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: WUR, Swedish University of Agricultural Sciences
Locatie: Zweedse Landbouwuniversiteit (SLU) in Uppsala
Periode: van 2023 tot 2024
Gefinancierd door: WIAS, ZuivelNL, Swedisch Research Council Formas
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: n.v.t.
Diercategorie: Melkvee
Betrouwbaarheidsscore:
Geleidelijk scheiden met een hekwerk vermindert stress bij koe én kalf. Onderzoek laat zien dat de voeropname stabiel blijft en het dierenwelzijn verbetert.
Conclusies
- Tijdens de zoogperiode was de ruwvoeropname van controlekoeien lager dan die van KbK-koeien (Koe bij Kalf).
- Tijdens de speenperiode aten de KbK-koeien sneller wanneer een hekwerk het contact met het kalf beperkte.
- Na het scheiden van koe en kalf verschilde de ruwvoeropname van controle- en KbK-koeien niet.
Samenvatting
In een ‘kalf-bij-de-koe’ (KbK)-systeem blijven koeien en kalveren tot 12 weken na de geboorte bij elkaar. Dit in tegenstelling tot conventionele systemen, waar het kalf vaak al binnen 13,5 uur na de geboorte van de moeder wordt gescheiden. Wageningen University & Research en de Zweedse Landbouwuniversiteit onderzochten hoe het KbK-systeem het eetgedrag van koeien beïnvloedt.
In het KbK-systeem hadden kalveren en koeien minimaal 10,5 weken onbeperkt contact. Tijdens de speenperiode van 10 dagen daarna werd het contact en het zogen geleidelijk afgebouwd. De koeien in de controlegroep werden na gemiddeld 13,5 uur na het afkalven van hun kalveren gescheiden. Daarna werden de kalveren apart gehouden zonder verder contact met de koeien.
Meer ruwvoer tijdens zogen
Tijdens de zoogperiode (0-12 weken) aten KbK-koeien meer ruwvoer per dag dan controlekoeien, ondanks dat ze tijd besteedden aan het verzorgen van hun kalf. Eerder werd aangenomen dat moederlijk gedrag, zoals zogen en contact met het kalf, de voeropname zou kunnen verminderen.
Sneller eten tijdens spenen
Tijdens de speenperiode (13-14 weken) werd het contact tussen koe en kalf geleidelijk afgebouwd met behulp van een modulair hekwerk. Hierbij verhoogden KbK-koeien hun eetsnelheid, wat erop duidt dat ze hun tijd efficiënter indeelden om zowel voor hun kalf als voor hun eigen voedselbehoefte te zorgen.
Minder stress na scheiden
Na het volledig scheiden (15-17 weken) was er geen verschil meer in de dagelijkse ruwvoeropname tussen KbK- en controlekoeien. Dit kan komen doordat de geleidelijke afbouw van contact en zogen de stress van scheiding verminderde.
Soepele overgang met behoud voeropname
De resultaten laten zien dat KbK-systemen met geleidelijk spenen en scheiden een soepelere overgang kunnen bieden voor zowel koe als kalf, zonder negatieve effecten op de voeropname op lange termijn.
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten in de melkveehouderij de onderzoeksresultaten direct effect kunnen hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot efficiënter voergebruik, minder gebruik van geneesmiddelen of een betere diergezondheid. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Dierenwelzijn
Door het geleidelijk afbouwen van contact en zogen met een hekwerk, ervaren koeien minder stress bij het scheiden van hun kalf.
Aanvullende informatie
- Eetgedrag van koeien in een ‘kalf-bij-de-koe’ systeem: https://edepot.wur.nl/713029
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is eenjarig uitgevoerd met herhalingen. De resultaten bevatten een statistische onderbouwing. Het is matig betrouwbaar vanwege het lage aantal koeien en korte studieduur.
