Droogstandslengte heeft amper invloed op melkkwaliteit
Volledig onderzoeksrapportDroogstandslengte heeft amper invloed op melkkwaliteit
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: WUR, Swedish University of Agricultural Sciences
Locatie: Dairy Campus research herd Leeuwarden
Periode: van 2014 tot 2015
Gefinancierd door: PZ, PdV, CRV, Swedish Farmer’s Foundation
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: n.v.t.
Diercategorie: Melkvee
Betrouwbaarheidsscore:
Steeds meer melkveehouders kiezen voor een kortere of zelfs geen droogstand. Dit onderzoek laat zien wat dat betekent voor de eiwitsamenstelling van melk, vooral voor caseïne. De resultaten geven inzicht in mogelijke gevolgen voor melkkwaliteit en verwerking, zoals kaasbereiding.
Conclusies
• Koeien zonder droogstand geven wat minder liters, maar de melk is wel eiwitrijker.
• In melk van koeien zonder droogstand zit relatief meer kaas-eiwit (caseïne).
• De bouw van het melkeiwit blijft praktisch hetzelfde, ook zonder droogstand.
• Belangrijke mineralen voor melkverwerking veranderen niet door een kortere droogstand.
• Een klein verschil in type eiwit heeft in de praktijk nauwelijks merkbare gevolgen.
• Voor kaas en andere zuivelproducten blijft de melkkwaliteit grotendeels gelijk.
Samenvatting
Onderzocht is wat het verkorten of overslaan van de droogstand (0 dagen versus 30 dagen) betekent voor de eiwitsamenstelling van melk. Specifiek is gekeken naar caseïne en caseïne-micellen. Deze zijn belangrijk voor de verwerking van melk, bijvoorbeeld voor kaasbereiding.
De koeien zonder droogstand geven in het begin en midden van de lactatie iets minder melk. Deze melk bevat wél meer eiwit per kilo. Dit hogere eiwitgehalte komt vooral door meer totaal caseïne in de melk.
Belangrijk voor de praktijk
De opbouw van de caseïne-micellen zelf verandert nauwelijks door het overslaan van de droogstand. Ook de verdeling van mineralen zoals calcium, fosfor en magnesium in de micellen blijft gelijk. Dat betekent dat de “bouwstenen” van melk voor verwerking grotendeels hetzelfde blijven.
Wel werd bij koeien zonder droogstand een iets lager aandeel β-caseïne gevonden. Dit eiwit is gevoelig voor afbraak door het enzym plasmine. Hoewel de plasmine-activiteit iets hoger was, leidde dit niet tot duidelijke veranderingen in de structuur van de caseïne-micellen.
Voor melkverwerking (zoals kaas):
- Het kaasrendement wordt vooral bepaald door het totale caseïnegehalte.
- Omdat de micelstructuur en mineralenverdeling gelijk blijven, wordt verwacht dat het effect op verwerkingskwaliteit beperkt is.
- Eventuele verschillen zijn waarschijnlijk klein en niet direct merkbaar in de fabriek.
Conclusie
Het verkorten of overslaan van de droogstand verandert de kwaliteit van melkeiwit nauwelijks. Afgezien van een kleine verschuiving in β-caseïne lijkt de invloed op kaaskwaliteit en verwerking beperkt. Keuzes rond droogstand kunnen daarom vooral worden gemaakt op basis van koegezondheid, arbeid en energiebalans, zonder grote zorgen over melkkwaliteit.
Aanvullende informatie
- Dry period length of dairy cows. Milk composition and quality: https://edepot.wur.nl/400750
Betrouwbaarheidsscore:
Betrouwbaar. Een hoofdstuk als onderdeel van een afgeronde PhD thesis, maar niet gepubliceerd als wetenschappelijk artikel. Er is een, eenmalig, systematisch uitgevoerd experiment gedaan met in totaal 18 melkkoeien. Deze zijn verdeeld over 2 groepen met respectievelijk 0, en 30 dagen droogstand. Er is zowel goed literatuuronderzoek gedaan als ook statistische analyse.
