Koegedrag goede indicator voor stofwisselingsproblemen na afkalven
Volledig onderzoeksrapportKoegedrag goede indicator voor stofwisselingsproblemen na afkalven
Over Crkls
In de afgelopen decennia is het landbouwkundig onderzoek in Nederland enorm versplinterd en uit elkaar gegroeid. En ja, boeren hebben vertrouwen in onderzoek, maar hun vertrouwen is niet onvoorwaardelijk. Ook sluit het onderzoek niet altijd goed aan op de urgente problemen waarmee boeren worstelen in de praktijk.
De initiatiefnemers van Crkls: Misset Uitgeverij, BO Akkerbouw, Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool en Groen Kennisnet willen hier wat aan doen voor een toekomstbestendige landbouw in Nederland die nu voor grote uitdagingen staat.
Het kennisplatform Crkls wil het kaf van het koren scheiden en bewezen kennis gemakkelijk vindbaar maken voor boeren op een plek. De resultaten van alle onderzoeken en praktijkproeven in Nederland worden verzameld en door een onafhankelijke redactie beoordeelt en op een uniforme en compacte wijze gepubliceerd.
Ga naar de inhoud
Onderzoeksinstituut: WUR, Universiteit van Bern, Schotse Landbouwschool
Locatie: Dairy Campus (Lelystad)
Periode: van 2014 tot 2015
Gefinancierd door: ZuivelNL, Ministerie van Economische Zaken
Status onderzoek: Afgerond
Bodemsoort: n.v.t.
Diercategorie: Melkvee
Betrouwbaarheidsscore:
Bloedwaarden geven veel informatie over de stofwisseling van een koe, maar bloedprikken kost tijd en is belastend voor de koe. Gedrag van koeien, zoals eetmomenten, liggen en beweging, kan automatisch gemeten worden. Wageningen Universiteit onderzocht of dit gedrag van koeien ook informatie geeft over hun stofwisselingsstatus.
Conclusies
- Een lagere voeropname, minder bezoeken aan het voerhek en minder liggen kunnen wijzen op een verstoorde stofwisseling, ook als de koe niet ziek lijkt te zijn.
- Automatisch gedrag meten kan veehouders helpen om vroegtijdig te signaleren welke koeien extra aandacht nodig hebben, ook zonder dat ze zichtbaar ziek zijn.
- Het gedrag van een koe in de vierde week na afkalven kan iets zeggen over haar stofwisselingsgezondheid.
Samenvatting
Bloedwaarden zoals vetzuren, glucose en hormonen geven informatie over de stofwisselingsstatus van een koe, maar bloedprikken kost tijd en is belastend voor de koe. Gedrag, zoals eetmomenten, ligduur en activiteit, kan automatisch gemeten worden en blijkt een waardevolle aanvulling te zijn.
Onderzoek van Wageningen Universiteit laat zien dat het gedrag van een koe in de eerste weken na afkalven veel zegt over haar gezondheid. Minder voeropname, minder activiteit aan het voerhek en minder liggen kunnen wijzen op een verstoorde stofwisseling. Door gedrag automatisch te meten kunnen veehouders vroegtijdig signaleren welke koeien extra aandacht nodig hebben, zelfs zonder dat ze zichtbaar ziek zijn.
Eetgedrag
Gedrag, zoals het aantal eetmomenten per dag, kan iets zeggen over de stofwisselingsstatus van de koe. Zelfs als een koe niet ziek lijkt. Koeien met een slechtere stofwisseling namen minder voer op, gingen minder vaak naar het voerhek en hadden een negatievere energiebalans dan gezondere koeien.
Beweging
Hoeveel een koe ligt, kan iets zeggen over haar stofwisseling, zelfs als een koe niet ziek lijkt. Koeien met een betere stofwisseling hadden de neiging om meer te liggen. Mogelijk spelen er ook andere zaken mee, zoals de stalbezetting.
Melkproductie
Opvallend was dat koeien met een slechtere stofwisseling soms juist iets meer melk gaven. Dit ging waarschijnlijk wel ten koste van hun lichaamsreserves.
Bloedwaarden
Bepaalde bloedwaarden, zoals vetzuren, geven mogelijk een beter beeld van het herstelvermogen van de koe dan energiebalans alleen. Koeien met hoge vetzuurwaarden lijken minder voer op te nemen, mogelijk omdat ze nog onvoldoende hersteld zijn van de negatieve energiebalans na afkalven.
Dit onderzoek is onderdeel van het promotieonderzoek
Impactscore
Met de Impactscore laten we zien op welke bedrijfsactiviteiten de onderzoekresultaten direct effect hebben. Een onderzoeksresultaat kan bijvoorbeeld leiden tot het gebruik van minder gewasbeschermingsmiddelen of minder meststoffen. Dat vermelden we met een korte toelichting.
Kosten
Door automatisch gedrag te monitoren, besparen veehouders kosten op geneesmiddelen, verminderde productie en uitval van koeien.
Gebruik geneesmiddelen
Door op tijd te signaleren welke koeien aandacht nodig hebben, kan het gebruik van medicijnen worden verminderd.
Dierenwelzijn
Door gedrag automatisch te meten kunnen veehouders vroegtijdig signaleren welke koeien extra aandacht nodig hebben, zelfs zonder dat of voordat ze zichtbaar ziek zijn.
Betrouwbaarheidsscore:
Het onderzoek is meerjarig uitgevoerd zonder herhalingen. De resultaten bevatten een statistische onderbouwing. Het is daarmee betrouwbaar.
